ಗದಗ ಮಿರ್ಚಿಗೆ ಆರು ದಶಕಗಳ ಇತಿಹಾಸವಿದೆ. 1965ರಲ್ಲಿ ತೋಂಟದಾರ್ಯ ಮಠದ ಬಳಿ ಮೊದಲು ಮಿರ್ಚಿ ಕೇಂದ್ರವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ಮಿಣಜಿಗಿ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಗದಗ-ಬೆಟಗೇರಿಯ ಎಲ್ಲ ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರು ಹಾಗೂ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಗ್ರಾಮಗಳ ಜನರು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಗದಗಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ರಾಜ್ಯದೆಲ್ಲೆಡೆಯ ಅತಿಥಿಗಳು ಮಿರ್ಚಿ ಮತ್ತು ಬದನಿಕಾಯಿ ತಿನ್ನುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. 1965ರಲ್ಲಿ, ಅಂದಾನಪ್ಪ ಮಿಣಜಿಗಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಪತ್ನಿ ಅನಸವ್ವ ಭಜ್ಜಿ ಕೇಂದ್ರವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ತಿಂಗಳುಗಳ ನಂತರ ಅವರು ಮಿರ್ಚಿಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.
ಬದನಿಕಾಯಿ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ನಂತರ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ನಂತರ ರಾಘವೇಂದ್ರ ಕುಂದಾಪುರ ಮಿಣಜಿಗಿಯ ಮಿರ್ಚಿ ಕೇಂದ್ರದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಮಿರ್ಚಿ ಮತ್ತು ಬದನಿಕಾಯಿ ಕೇಂದ್ರವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. 80ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ, ವಿಡಿಎಸ್ ಶಾಲೆಯ ಬಳಿಯ ವೆಂಕಟೇಶ್ ಮಿರ್ಚಿ ಕೇಂದ್ರವು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು.
80ರ ದಶಕದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಗ ರಾಚಪ್ಪ ಮತ್ತು ಚೆನ್ನಪ್ಪ ಮಿಣಜಿಗಿ ಮಿರ್ಚಿ ಕೇಂದ್ರವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಹೋದರು. ಈ ಎಲ್ಲ ಮಿರ್ಚಿ ಅಂಗಡಿಯವರು ತಮ್ಮ ಗ್ರಾಹಕರ ಜೊತೆಗೆ ನಗುಮುಖದಿಂದ ವ್ಯವಹರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ನಂತರ 2013ರವರೆಗೆ ಈ ಸಹೋದರರು ಮಿರ್ಚಿ ಬದನೆಕಾಯಿ ಮತ್ತು ಉಳ್ಳಾಗಡ್ಡಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕಾರಣಗಳ ನಂತರ ಅವರು ಅಂಗಡಿಯನ್ನು ತೊರೆದರು. ಈಗ ಅಂಗಡಿಗಳನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಮಿರ್ಚಿ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಮಠದ ಮುಂದೆ ಇವೆ. ಈ ಸ್ಥಳವು ಇಂದಿಗೂ ಗದಗದಲ್ಲಿ ಮಿರ್ಚಿ ಮತ್ತು ಬದನೆಕಾಯಿಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.
ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ಗದುಗಿನ ಮಿರ್ಚಿ, ಬದನೆಕಾಯಿ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಅತಿ ಪ್ರಿಯವಾದ ಖಾದ್ಯ. ಬಿಸಿ ಬಿಸಿ ಮಿರ್ಚಿ ಮತ್ತು ಬದನೆಕಾಯಿ ಇದ್ದರೆ ಯಾವ ಫೈವ್ಸ್ಟಾರ್ ಹೋಟೆಲ್ ಊಟ ಕೊಟ್ಟರೂ ಬೇಡ ಅನ್ನುವಷ್ಟು ರುಚಿ. ಮಿರ್ಚಿ ಬದನೆಕಾಯಿ ತಿನ್ನುವಾಗ ಅದರ ಖಾರ ಹತ್ತಿದಾಗ ನೀರು ಕುಡಿಯದೇ ಖಾರವನ್ನು ಉಸ್ಸ್… ಅನ್ನುತ್ತ ಅದರ ಮಜಾವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವ ಪರಿಯೇ ವಿಶಿಷ್ಟ. ಹೆಚ್ಚು ತಿಂದರೆ ಹೊಟ್ಟೆ ಕೆಡುತ್ತೆ ಎಂಬ ಅರಿವಿದ್ದರೂ ಮತ್ತೆ ಇವು ನಮಗೆಲ್ಲಿ ಸಿಗಬೇಕು ಎಂದು ಹೆಚ್ಚು ಮಿರ್ಚಿ ನುಂಗುವವರನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಾಣಬಹುದು.
ಅಷ್ಟು ಖಾರವಾದ ಮಿರ್ಚಿ ತಿನ್ನುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಬಾಯಲ್ಲಿ ಖಾರ ತಾಂಡವವಾಡುತ್ತಿದ್ದರೂ ಯಾರಾದರೂ ಭೇಟಿಯಾದಾಗ ತುಗೋರಿ ಮಿರ್ಚಿ ಅನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವರಂತೂ ಇವತ್ತು ಮಿರ್ಚಿ ಬದನಿಕಾಯಿನೇ ನಮ್ಮ ಊಟ, ಬೇರೇನೂ ಬೇಡ ಎಂಬಂತೆ ತಿನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಗಿರ್ಮಿಟ್ಟಿ ಬಾಯಲ್ಲಿ ಹಾಕಿಕೊಂಡು ಅದರಡಿಯಲ್ಲೇ ಮಿರ್ಚಿಯನ್ನು ಕಡಿಯುವ ತವಕ ಹಲವರದು. ನಂತರ ಮಿರ್ಚಿಯ ಖಾರ ಬಾಯಲ್ಲಿ ಪಸರಿಸತೊಡಗುವ ಮುಂಚೆಯೇ ಹಸಿ ಉಳ್ಳಾಗಡ್ಡಿಯನ್ನು ಅಗಿಯುವವರು.
ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ರಶ್ ಇದ್ದಾಗ ಹೋದರಂತೂ ಅಲ್ಲಿ ನೆರೆದಿದ್ದ ಜನರ ಬಾಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ನೀರು, ತಲ್ಲಣದಿಂದ ಅವರೆಲ್ಲ ಬಿಸಿ ಮಿರ್ಚಿಗಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಾ ಯಾವಾಗ ಮಿರ್ಚಿ ಸಿಕ್ಕಿತೋ ಎಪ್ಪಾ ಎಂದು ಮನದಲ್ಲೇ ಉಸುರುತ್ತ ನಿಂತಿರುವ ಅವರ ಭಾವವನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ಒಂದು ವೇಳೆ ಇವರಿಗೆ ಮಿರ್ಚಿ ಸಿಗದಿದ್ದರೆ ಬಹುಶಃ ಮನುಷ್ಯರನ್ನೇ ತಿನ್ನುತ್ತಾರೇನೋ ಎಂಬಂತೆ ಭಾಸವಾಗುತ್ತೆ! ನಮ್ಮೂರಿನ ಜನರನ್ನು ಜಾತಿ, ಮತ, ಧರ್ಮಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಮೀರಿ ಒಂದೆಡೆ ಸೇರಲು ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣವಾದ ಈ ಮಿರ್ಚಿ ಬದನೆಕಾಯಿಗೆ ಒಂದು ಸಲಾಂ!
ಗದಗದ ಹಿರಿಯ ಬರಹಗಾರ ಗಣೇಶ್ ಪೈ, ಆ ದಿನಗಳು ಸ್ಮರಣೀಯ ಮತ್ತು ಈಗ ನಮಗೆ ಆ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮತ್ತು ರುಚಿಕರವಾದ ಮಿರ್ಚಿ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅನೇಕ ಕನ್ನಡ ಸಿನಿಮಾ ನಟರು, ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕರಾದ ಅನಂತ್ ಕುಮಾರ್, ಸಂಸದ ಪ್ರಕಾಶ್ ಮತ್ತು ಇತರರು ಮಿರ್ಚಿಯನ್ನು ಸವಿದಿದ್ದಾರೆ. ಮಿಣಜಿಗಿ, ಕುಂದಾಪುರ ಮತ್ತು ವೆಂಕಟೇಶ್ ಎಂಬ ಮೂವರು ಗದಗ-ಬೆಟಗೇರಿಯಲ್ಲಿ ರುಚಿಕರವಾದ ಮಿರ್ಚಿ ಮತ್ತು ಬದನೆಕಾಯಿ ಮಾಡುವ ಕೌಶಲ್ಯದಿಂದ ಮಿರ್ಚಿಯನ್ನು ಪ್ರಸಿದ್ಧಗೊಳಿಸಿದರು. ಆ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಹೊರಗೆ ಹೋಗಲು ಅವಕಾಶವಿರಲಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ ಹೊರಗೆ ಬಂದು ಮಿರ್ಚಿ ಮಾರಿದ ಅನಸಮ್ಮ ಅವರ ಧೈರ್ಯವನ್ನು ನಾವು ಪ್ರಶಂಸಿಸಬೇಕು ಎಂದು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
ಅನಸಮ್ಮ ಮತ್ತು ಅಂದಾನಪ್ಪ ಮಿಣಜಿಗಿ ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗಳು ಜ್ಯೋತಿ ಹೇರಲಗಿ, ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಕಿ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜನವರ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಿದ್ದು ಹೀಗೆ, `ನನ್ನ ಅಜ್ಜ ಬೇಳೆ ವಡೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ತಿಂಗಳುಗಳ ನಂತರ ಮಿರ್ಚಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಿ ದೇವೆಗೌಡರು ಮಠಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ಮಿರ್ಚಿಯ ರುಚಿ ನೋಡಿ, ಅದನ್ನು ಇಷ್ಟಪಟ್ಟರು ಎಂದು ನಮ್ಮ ಅಜ್ಜ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಅನೇಕ ಜನರು ಇನ್ನೂ ನನ್ನ ಅಜ್ಜ, ಅಜ್ಜಿ, ಮತ್ತು ನನ್ನ ತಂದೆಯನ್ನು ರುಚಿಕರವಾದ ಮಿರ್ಚಿಗಾಗಿ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.’
– ರಘೋತ್ತಮ ಕೊಪ್ಪರ್.
ಪತ್ರಕರ್ತರು, ಪಾರಂಪರಿಕ ವೈದ್ಯರು.
